Het toppunt van gezond verstand

Het toppunt van gezond verstand

In het Verenigd Koninkrijk lopen jaarlijks meer dan 4000 mensen ernstig letsel op door valpartijen tijdens werkzaamheden op hoogte, en dit is een belangrijke oorzaak van dodelijke ongevallen op het werk. Hoewel het merendeel van deze incidenten zich voordoet in de bouwsector, worden ook andere sectoren hierdoor getroffen.

De meeste ernstige verwondingen zijn het gevolg van valpartijen van minder dan twee meter. Werken op hoogte brengt ook risico’s met zich mee voor mensen die zich onder de werkplek bevinden, doordat er bijvoorbeeld gereedschap op hen kan vallen en letsel kan veroorzaken.

De voorschriften inzake werken op hoogte (2005) bepalen dat werkgevers verplicht zijn de risico’s in te schatten, een plan op te stellen en toezicht te houden op alle werknemers die op hoogte werken. De voorschriften schrijven voor dat alle werkgevers ervoor moeten zorgen dat elke taak die op hoogte moet worden uitgevoerd, goed is gepland, volledig onder toezicht staat en uitsluitend wordt uitgevoerd door personen die bekwaam zijn om het werk te verrichten. Zij moeten er tevens voor zorgen dat de werknemers grondige instructies en training krijgen en dat zij alle benodigde informatie ontvangen die nodig is om hun taken uit te voeren. De voorschriften hebben betrekking op alles, van de manier waarop werknemers toegang krijgen tot de werkplek op hoogte tot de maatregelen die worden genomen om te voorkomen dat zij en hun gereedschap op de grond vallen.

Het is van essentieel belang dat de juiste arbeidsmiddelen worden gekozen en gebruikt en dat personen die op hoogte werken, daartoe bekwaam zijn. Arbeidsmiddelen die voor werkzaamheden op hoogte worden gebruikt, moeten naar behoren worden geïnspecteerd en onderhouden, terwijl risico’s als gevolg van kwetsbare oppervlakken op de juiste wijze moeten worden beheerst. De werkzaamheden moeten worden gepland, georganiseerd, begeleid en uitgevoerd door bekwame personen, waarbij de volgende stappen worden gevolgd:

Vermijd

Waar mogelijk moet werken op hoogte worden vermeden als er een risico op ernstig letsel aan de werkzaamheden verbonden is. Kunnen onderdelen of constructies naar de begane grond of naar een veilige plek worden gebracht voor reparatie of onderhoud, in plaats van er op hoogte aan te werken?

Valpreventie

Het is duidelijk dat het risico op vallen het grootste gevaar vormt bij het werken op hoogte. Zowel de werknemer boven het maaiveld als degenen eronder kunnen bij een val letsel oplopen; daarom moeten er preventieve maatregelen worden genomen wanneer werken op hoogte niet kan worden vermeden. Leuningen op steigers of tussenverdiepingen zijn een voor de hand liggende oplossing, maar in andere situaties kunnen veiligheidsharnassen en valbeveiligingssystemen geschikt zijn als extra veiligheidsmaatregel, met name als de uit te voeren werkzaamheden veel beweging vereisen, op grote hoogte plaatsvinden of wanneer de weersomstandigheden extreem zijn.

Valgevaar beperken

In sommige situaties kan het risico op een val niet volledig worden uitgesloten, zelfs niet wanneer de juiste preventieve maatregelen, zoals leuningen en persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM), worden toegepast. In dergelijke gevallen is het van cruciaal belang om het gevaar en de gevolgen van een val tot een minimum te beperken, zowel voor de persoon die op hoogte werkt als voor degenen die zich daaronder bevinden. Het beperken van de valafstand is een van de preventieve maatregelen die kunnen worden genomen, evenals het instellen van een verboden zone op de grond om werknemers te beschermen tegen letsel door vallen van bovenaf.

Opleiding en bewustwording

Naast alle bovengenoemde maatregelen wordt in de gezondheids- en veiligheidsrichtlijnen aanbevolen om het zekere voor het onzekere te nemen en aanvullende maatregelen te nemen om valongevallen te helpen voorkomen, indien het redelijkerwijs niet haalbaar is om deze te vermijden. Dit kan onder meer bestaan uit aanvullende instructies en training voor medewerkers over veilige werkmethoden op hoogte en het juiste gebruik van persoonlijke beschermingsmiddelen en veiligheidsapparatuur, het markeren van randen met geschilderde lijnen, en het bevorderen van een veiligheidscultuur waarin medewerkers worden aangemoedigd om gevallen te signaleren waarin collega’s onveilig werken en deze onmiddellijk te melden.

Bescherm de mensen ter plaatse

Naast het risico op vallen kunnen gereedschappen of apparatuur die vallen een ernstig risico op letsel vormen voor werknemers en personen op de grond of op lagere verdiepingen. Daarom wordt aanbevolen om veiligheidsmaatregelen in te voeren om te voorkomen dat mensen beneden letsel oplopen door vallend gereedschap — waaronder het beveiligen van al het gereedschap tegen vallen en het nemen van alle voorzorgsmaatregelen onder de werknemers om te voorkomen dat voorwerpen op degenen beneden vallen (een klauwhamer die vanaf 6 m valt, komt overeen met een val vanaf de tweede verdieping van een gebouw, waarbij deze bij de inslag een snelheid van 24 mph/39 km/u bereikt met een inslagkracht van 117 kg). Als de werkplek een gebied bevat waar het risico bestaat dat iemand wordt geraakt door een vallend voorwerp of een vallende persoon, zorg er dan voor dat het gebied duidelijk is aangegeven en dat, voor zover redelijkerwijs haalbaar, onbevoegden er geen toegang toe hebben.

Voor mensen die niet vaak op hoogte werken of niet zeker weten welk type toegangsuitrusting ze moeten gebruiken, is het belangrijk dat de risico’s worden beoordeeld en dat de juiste uitrusting voor de klus wordt gekozen:

• Als het gaat om een lichte taak die minder dan 30 minuten in beslag neemt en die grotendeels met één hand kan worden uitgevoerd, of als er tijdelijk toegang tot een vast werkplatform nodig is, kan een ladder, een trapladder of een combinatieladder geschikt zijn
• Als de werkhoogte minder dan 3,8 m bedraagt en er twee handen nodig zijn om de klus te klaren, kan een opstapje of een opvouwbaar platform nodig zijn
• Voor werkzaamheden op een hoogte van meer dan 3,8 m of waarbij gedurende langere tijd toegang op dezelfde plek nodig is, kan een geprefabriceerde steiger geschikt zijn
• Als de werkzaamheden bestaan uit meerdere taken op een hoogte tot 15,9 m die niet allemaal op dezelfde plek plaatsvinden, is een MEWP (mobiel hoogwerkerplatform), een hoogwerker of gemotoriseerde hoogwerkapparatuur wellicht de beste oplossing
• Voor langduriger werkzaamheden op hoogte in een werkzone die volledig met leuningen is omheind, met een groter werkgebied en een grotere draagkracht, kunnen torens nodig zijn.

De belangrijkste criteria bij de keuze van uitrusting voor werkzaamheden op hoogte zijn: de meest geschikte uitrusting specificeren en gebruiken, waarbij indien nodig een opleiding wordt verzorgd; collectieve beschermingsmaatregelen (bijv. leuningen) voorrang geven boven persoonlijke beschermingsmaatregelen (bijv. veiligheidsharnassen en valbeveiligingssystemen); en houd rekening met de werkomstandigheden en de veiligheidsrisico’s voor iedereen die zich in de nabijheid van de plaats bevindt waar de arbeidsmiddelen zullen worden gebruikt.

De voorschriften inzake werken op hoogte van 2005 zijn van toepassing op alle werkzaamheden op hoogte waarbij een valrisico bestaat dat letsel kan veroorzaken.

De wet legt verplichtingen op aan werkgevers, zelfstandigen en iedereen die zeggenschap heeft over het werk van anderen (bijvoorbeeld facilitair managers of gebouweigenaren die anderen kunnen inhuren om op hoogte te werken), voor zover zij zeggenschap hebben over dat werk.

Het is de verantwoordelijkheid van alle bedrijven die werkzaamheden op hoogte uitvoeren om op de hoogte te zijn van de wetgeving inzake de veiligheid van werknemers en vallende voorwerpen, en zich hieraan te houden.

CableSafe is een innovatieve speler in de sector op het gebied van veiligheid bij vallende voorwerpen